O żużlowcach krążą legendy. Mówi się, że ogromny stres i napięcie związane z uprawianiem niebezpiecznego sportu rozładowują oni, sięgając po alkohol i narkotyki. - Picie? Czołówka światowa w ogóle nie pije - przekonuje nas były zawodnik, a obecnie szef związku zawodowego żużlowców Krzysztof Cegielski. - Crump w tym roku pozwolił sobie na piwo dopiero wtedy, gdy doszedł do wniosku, że już nie dogoni Golloba w Grand Prix. Prawdą natomiast jest, że na promach płynących do Szwecji chłopaki potrafią zaszaleć - dodaje.

- Na promie jest tak, że siedzi czterech z teamu przy stoliku, a przed nimi flaszka. Jeden musi rano jechać w zawodach, więc trzech pozostałych pije po dwa drinki. Sami zawodnicy, jak to faceci, lubią przechwałki, jaką to który balangę wczoraj urządził. Ludzie to słyszą i tak właśnie rodzą się legendy - przekonuje nas mistrz Polski z 2008 roku Adam Skórnicki.

- Faktycznie, jeden po meczu otworzy flaszkę i się napije, ale drugi usiądzie z rodziną przed telewizorem. Zatem problem jest, ale ja bym go nie wyolbrzymiał, bo tak samo jest w każdej innej profesji - broni żużlowców Skórnicki.

Snus zastąpił kawę
Jeden z działaczy, zastrzegając anonimowość, przyznaje jednak, że wielu zawodników ma spore problemy z alkoholem. Zdarzało mu się też widzieć w parkingu żużlowców, którzy mieli nadmiernie rozszerzone źrenice lub zaczerwienione spojówki, co sugerowałoby, że brali oni narkotyki. - Przesada. Widziałem może dwóch zawodników palących jakieś podejrzane skręty. To wszystko - tak komentuje te doniesienia Cegielski.

Prawdą jest, że zawodnicy starają się odpowiednio pobudzić się przed startem. - Pamiętam czasy, kiedy żużlowcy pili wiadra kawy - wspomina Władysław Gollob, ojciec mistrza świata Tomasza Golloba. Teraz takim dopalaczem jest snus. To szwedzki wynalazek mający zastąpić papierosa. Snusa umieszcza się między górną wargą i zębami. - I żuje się - zdradza trener Caelum-Stali Gorzów Czesław Czernicki. - Jako że jestem niewiernym Tomaszem, kiedyś spróbowałem i dostałem lekkiego kręciołka. Wolę jednak papierosy.

Snus działa na podświadomość zawodników. Po kilku minutach trzymania używki w ustach, człowiek czuje się wyluzowany i wolny od stresu. Amatorami snusa są chociażby Jarosław Hampel i Janusz Kołodziej. - W Szwecji używkę, o której mówimy, można kupić w kiosku, więc to nic złego - wyjaśnia Cegielski, a Tomasz Suskiewicz, menedżer Emila Sajfutdinowa, dodaje: - Jeśli ktoś pali i jest uzależniony od nikotyny to lepiej, jak weźmie snusa niż zapali papierosa.

Awantura w Piekiełku
Skoro jednak snus nie jest problemem, a z piciem i narkotykami, przynajmniej oficjalnie, kłopot mają nieliczni, to dlaczego w tym środowisku tak wiele jest ludzkich tragedii? Wystarczy wspomnieć samobójstwa Rafała Kurmańskiego czy Roberta Dadosa, bo w obu przypadkach pojawiły się wątki dotyczące używek. - Z Rafałem to była kompletna bzdura. Badano nawet jego organizm na obecność narkotyków i wynik był negatywny - protestuje Robert Dowhan, prezes Falubazu Zielona Góra.

- Ponad czterdzieści lat jestem w żużlu, więc wiem, że różne rzeczy się działy - zdradza trener kadry Marek Cieślak. - Kiedyś za narkotyki zawieszali Amerykanów. Drobne problemy mieli też Anglik Michael Le oraz Szwed Per Jonsson. Jednak nie można uogólniać. Na podstawie kilku historii tworzyć opinii, że w speedwayu leje się alkohol i są narkotyki. Z wódą kłopot to był w latach sześćdziesiątych. Wtedy nawet brano drużyny na zgrupowania przedmeczowe, bo to był jedyny sposób, żeby rano wszyscy byli trzeźwi - przypomina Cieślak.

Negatywnymi bohaterami żużlowych opowieści bywają Sławomir Drabik i Paweł Hlib. - Za Pawłem ciągnie się zła sława, a zapewniam, że on nie jest takim balangowiczem, jak go malują - twierdzi trener Stanisław Chomski, który pracował z Hlibem w Gorzowie i obecnie w Gdańsku. Żużlowca malowano szczególnie grubą czarną kreską trzy lata temu, kiedy w gorzowskim klubie nocnym Piekiełko wszczął awanturę z policjantem. W internecie do niedawna można też było znaleźć zdjęcia Hliba, balującego w towarzystwie pięknych dziewczyn. A Drabik? - Więcej gada, niż robi - uważa Cieślak.

- Raz po meczu wypił piwo i faktycznie złapali go później policjanci. Ogólnie jednak to Sławek jest nieszkodliwym gawędziarzem. Bo gdyby nie prowadził się sportowo, to już dawno by nie jeździł. I to dotyczy wszystkich. Żużlowcy powinni się wystrzegać alkoholu. Ich wysiłek charakteryzuje duże zużycie tlenu. Do tego dochodzi napięcie i adrenalina. Wystarczy potem jedna, góra dwie szklanice z procentami i wygląda się jak po flaszce.

Rickardsson to umiał pić...
- Święte słowa - wtóruje trenerowi kadry Piotr Żyto, szkoleniowiec Kolejarza Rawicz. - Piotrek Protasiewicz dwa piwa wypije i w głowie mu szumi, bo jego organizm nie jest przyzwyczajony do takiej dawki.

Pić bez większej szkody dla organizmu potrafił 6-krotny mistrz świata Tony Rickardsson. - Miał jednak żelazną zasadę: imprezę kończył przed dwudziestą i kładł się od razu do łóżka. Nad ranem budził się odprężony, bo spał jak zabity. Wielu przed zawodami nie umie zasnąć, patrzy tępo w sufit, i następnego dnia mają kłopoty - mówi Suskiewicz.

- Alkohol złamał wiele żużlowych karier. Wielokrotnie mówiłem o tym i w końcu powstał katalog środków zakazanych. To bardzo ważne, bo po dużym obciążeniu psychicznym i stresie, odreagowanie jest czymś naturalnym. Ostatnio jest coraz więcej kontroli, a nikogo nie przyłapano na gorącym uczynku. To znaczy, że sytuacja się poprawia, że idziemy w dobrym kierunku - komentuje trener Czernicki. Ciągle jednak zdarza się komuś zboczyć...

Więcej przeczytasz w Magazynie Sportowym Tempo.