W kwietniu w Gorzowie zostanie wystawiony spektakl pt. "Zapach żużla". Sztuka inspirowana jest życiorysem tamtejszej legendy - Edwarda Jancarza. Nad premierą pracuje m.in. Jacek Głomb, dyrektor Teatru im. Modrzejewskiej w Legnicy. Jak sam powiedział miał do wyboru wystawienie dwóch sztuk: o cyganach i żużlu. Postawił jednak na czarny sport.

- Żużel porwał mnie, może dlatego, że sam pochodzę z Tarnowa, miasta z motorowymi tradycjami. Miałem siedem lat, kiedy ojciec zabierał mnie na zawody, pamiętam też żałobę w mieście, jaka zapanowała, kiedy Unia spadła z ekstraligi.

Autorką sztuki jest Iwona Kusiak, kierowniczka literacka gorzowskiego teatru, pochodząca z innego żużlowego miasta - Zielonej Góry. W celu oddania atmosfery, jaka panowała za czasów Jancarza, Kusiak spędziła wiele godzin na rozmawach z byłymi zawodnikami - Zenonem Plechem, Jerzym Rembasem czy Bogusławem Nowakiem, którzy święcili triumfy w złotym okresie Stali Gorzów, kiedy klub raz za razem zdobywał tytuł mistrza Polski, i ze współczesnymi mistrzami, m.in. Tomaszem Gollobem. Głomb natomiast spotykał się z kibicami, działaczami sportowymi. Badał losy Edwarda Jancarza, legendy gorzowskiego żużla, wielokrotnego medalisty mistrzostw świata i Polski, który zginął tragicznie zabity przez własną żonę.

- Ale to nie będzie spektakl o Jancarzu, chociaż jego los był dla nas inspiracją, ani też o Stali Gorzów czy wojnach kibiców tego klubu z zielonogórskim Falubazem - zaznacza Jacek Głomb. - Raczej opowieść będąca próbą uchwycenia specyficznej atmosfery, która towarzyszy żużlowi.

Podczas pracy nad spektaklem zaskoczeniem dla Głomba było, z jak ogromnym napięciem łączy się żużel. - Nie chodzi mi wyłącznie o ryzyko śmierci na torze - mówi reżyser. - Także o alkohol i syndrom wypalenia, który dopada sportowców kończących karierę. Czarny sport był dla większości całym życiem, po pożegnaniu z torem nie potrafili znaleźć dla siebie miejsca. Tragiczny jest też rozdźwięk między żużlowcami, którzy święcili triumfy w okresie PRL-u, a współczesnymi - z jednej strony mamy ludzi, którzy żyją za głodowe 700-złotowe renty, z drugiej ludzi podpisujących kontrakty o wysokości 2,5 mln zł. I świadomość, że gdyby Jancarz czy Plech urodzili się później, byliby bardzo bogatymi ludźmi.

Na scenie, oprócz mężczyzn, pojawią się także kobiety. - W latach 70., 80., kiedy żużlowcy byli wielkimi sławami, ciągnęły za nimi gromady grouppies, fanek pragnących ogrzać się w blasku ich kariery. Bo być dziewczyną Jancarza czy Plecha to było coś.