Nie cichnie ostatnimi czasy temat ewentualnej możliwości powrotu Kalkulowanej Średniej Meczowej. Niektórzy nawet wyrażają aprobatę do powiększenia PGE Ekstraligi z 8 do 10 zespołów. Czy aby na pewno takie ruchy miałyby sens? Postanowiłem przyjrzeć się temu z bliska.

Kalkulowana Średnia Meczowa, zwana potocznie KSM – miała swój początek w sezonie 1999. Wprowadzenie KSM było jedną z najbardziej rewolucyjnych zmian obok zwiększenia liczby obcokrajowców w składzie z jednego do dwóch, zmniejszenia kadry meczowej z ośmiu do siedmiu zawodników, a także obok przyszłej reformy lig (od 2000 r. funkcjonują z roczną przerwą w sezonie 2016 – trzy poziomy ligowe – przyp. aut.) i zmniejszeniu (począwszy od sezonu 2000) liczby drużyn rywalizujących o Drużynowe Mistrzostw Polski z 10 do 8 drużyn. Czy liga, aby na pewno była bardziej wyrównana? 

Przyznać trzeba, że w rundzie zasadniczej sezonu 1999 lub w sezonie 2000 w najwyższej klasie rozgrywek nie było wielkich dysproporcji między czołowymi drużynami ligi a outsiderami. W kolejnych dwóch sezonach (czyli w latach 2001-2002) niestety mieliśmy już do czynienia z mocnym kontrastem pomiędzy czołówką a tyłem tabeli. Śmiało trzeba przyznać, że w niższych klasach rozgrywek KSM na niewiele się zdał, gdyż tam nigdy nie doszło do sytuacji, aby tabela rozgrywek była w miarę wyrównana. W sezonie 2003 KSM schowano do szafy. Niestety, tylko na kilka lat…

Od sezonu 2011 obok m.in. gruntownej zmiany tabeli biegowej pomysł ze średnimi postanowiono reanimować. Niestety tutaj przywrócenie współczynnika KSM nie zdało egzaminu. W Ekstralidze mieliśmy – można śmiało powiedzieć – do czynienia z ligą dwóch prędkości, gdyż były w lidze drużyny wyraźnie lepsze i drużyny wyraźnie słabsze. Właściwie tylko w sezonie 2012 rozgrywki I i II ligi były dość zbilansowane, jeżeli chodzi o dorobek punktowy drużyn.

Z KSM-u mogłyby skorzystać pod kątem sportowym wyłącznie słabsze drużyny w lidze. Ponowne wprowadzenie średnich nie wyszłoby na dobre nie tylko klubom, ale i zawodnikom. Przede wszystkim zawodnik nie mógłby w pełni swobodnie wykazywać swoich możliwości, ponieważ musiałby kalkulować, kiedy opłaca mu się wygrać, a kiedy nie - bojąc się o dalszą przygodę w danym klubie. Trenerzy musieliby się głowić bardziej nad składem meczowym, gdyż nie mogliby konstruować swoich ekip wyłącznie na podstawie nie tyle dyspozycji, co prezentowanej formy. Finansowo również – przede wszystkim słabsze kluby – mogłyby nie wytrzymać obciążenia finansowego, głównie przy płatnościach dla czołowych zawodników. Znamy już przecież przykłady drużyn z Gniezna czy Częstochowy. Być może to właśnie one padły ofiarą systemu KSM…

Niektórzy głowią się nad tym czy nie powinno się powiększyć liczby drużyn w PGE Ekstralidze z ośmiu do dziesięciu. Nie można porównywać tego do systemu rozgrywek chociażby z okresu PRL czy lat 90., gdzie mieliśmy do czynienia z zupełnie innym żużlem. Już raz po 2000 r. mieliśmy do czynienia z powiększoną Ekstraligą. Miało to miejsce w latach 2012-2013. Niestety powiększenie ligi nie przyniosło zamierzonego skutku, czyli zwiększenia rywalizacji.

Zwiększenie ilości ekip mogłoby się skończyć przede wszystkim krachem finansowym niektórych klubów, co mogło się niewątpliwie przyczynić do kłopotów niektórych drużyn, które jeszcze kilka sezonów temu mogliśmy oglądać na najwyższym szczeblu polskich rozgrywek ligowych. Jedynie mogliby skorzystać na tym kibice, którzy mogliby obejrzeć o przynajmniej 2 mecze domowe więcej na swoim stadionie.

Czy aby warto wracać do czegoś z przeszłości, co niekoniecznie się sprawdziło? Gdybyśmy mieli powody, aby do tego wrócić – nie byłoby powodu do obaw. Wydaje się jednak, że na dzień dzisiejszy nie ma to naprawdę większego sensu…